Το αδιέξοδο (?) παιγνίδι της βίας .

Είναι καιρός τώρα , που πραγματικά πιστεύω ότι παρά τα όσα λέγονται , το παιγνίδι της βίας, δεν είναι αδιέξοδο. Πως θα μπορούσε να είναι , όταν , οι πάντες και κυρίως οι αρθρογράφοι / αχθοφόροι της κυρίαρχης αντίληψης , παίζουν το παιγνίδι , που λέγεται " η δημοκρατία σε κίνδυνο" ;

Οφείλω βέβαια , να ομολογήσω , πως είναι καλοί παίκτες και θα ήταν  ανόητο από την πλευρά τους να μην αξιοποιούν τις δυνατότητες που τους παρέχονται , για να παίξουν όσο το δυνατόν καλλίτερα τον κατάπτυστο ρόλο τους . Άλλως τε γι΄αυτό αμείβονται και μάλιστα πλουσιοπάροχα . 

Εκεί που όμως δεν μπορούν να απαντήσουν , αφού πια έχουν εξαντλήσει κάθε λογικό (έστω και κατά την ιδεολογική τους αντίληψη) επιχείρημα , είναι στο γιατί φτάνουν να φιλολογούν όλοι τους , ομαδικά και κατ΄εντολήν των προϊσταμένων τους , για το ενδεχόμενο της βίας .

Γιατί βία λοιπόν ;

Στο βάθος της ιστορίας και μάλιστα , όχι πολύ βαθιά κι αν ακόμα διάβαζαν τον Κάρολο Μαρξ κι όχι ξεφύλλιζαν και μάλιστα από αναλυτές της δεκάρας , θα έβλεπαν ότι η συνεχώς συρρικνούμενη ανθρώπινη αξιοπρέπεια , νομοτελειακά , οδηγεί στην βία . Θα έλεγα , χρησιμοποιώντας την αρχαιοελληνική λογική , επαγωγικά , αυτή , δηλαδή η καταρράκωση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας , η εκμηδένιση του ατόμου από το κέρδος , μία λογική που δέχονται και υπερασπίζονται , οδηγεί , θέλουν δεν θέλουν στην βία . Ανικανότητα του ίδιου του συστήματος να υπερασπιστεί τα συμφέροντα του , μέσα στις κυκλικές του κρίσεις .  

Ζηλωτές της "Δημοκρατίας" , χύνουν σε κάθε ευκαιρία , κροκοδείλια δάκρυα , για την δήθεν κατάντια της . Με πένα , που αντί μελάνι , χύνει άσβεστες λάβρες (σ΄αυτό είναι καλοί μάστορες)  , ζητάνε να προστατευθεί αυτό το "πανανθρώπινο" αγαθό .
Για ποιο όμως αγαθό μιλάνε ;

Το σύνταγμα αυτό που υπάρχει σήμερα και βρίσκεται ακόμα σε ισχύ , για όσο καιρό ακόμα θα ισχύει , όπως διαμορφώθηκε μετά το 1974 , θεσμοθετήθηκε , έγινε υπέρτατος νόμος του κράτους και θεμέλιο για την νέα Ελληνική Δημοκρατία , μέσα από πλειοψηφίες , που σε καμία περίπτωση δεν αντικατόπτριζαν την λαϊκή βούληση  όπως αυτή εκφραζόταν τουλάχιστον με απόλυτους αριθμούς στις κάθε εκλογικές αναμετρήσεις . Πάνω σ΄αυτά τα συντάγματα , στηρίχθηκαν , πλασματικές κοινοβουλευτικές  "λαϊκές" πλειοψηφίες και νομοθέτησαν νόμους , που σήμερα οι ίδιοι οι νομοθέτες κρίνουν , για τους δικούς τους (είναι φανερό) ιδιοτελείς λόγους .

Νόμοι , που δήθεν προστάτευαν και προασπίζονταν την λαϊκή βούληση . Νόμοι , για την προστασία του λαϊκού συμφέροντος . Νόμοι για την υπεράσπιση του δικαιώματος  στην εργασία . Νόμοι για την προστασία της Δημόσιας Υγείας . Νόμοι για την ελεύθερη , υποχρεωτική πρόσβαση στην παιδεία . Νόμοι , νόμοι , διατάγματα ...

Οι Νόμοι και τα Διατάγματα τους .

Πάντα αυτά "φτιάχνονταν" για να εξυπηρετήσουν συγκεκριμένους σκοπούς και να ικανοποιήσουν αλλότριες "ορέξεις"  και πάντα υπό το πρόσχημα της προστασίας και της υπεράσπισης του Δημόσιου συμφέροντος . Όμως , αυτό το Δημόσιο συμφέρον , όπως πομπωδώς επικαλούνταν και συνεχίζουν βεβαίως , ουδέποτε το είδα εγώ και όλοι μας . Λες και επρόκειτο για κάτι αόρατο , το φανταστικό . Δεν ήταν όμως και τις συνέπειες αυτού του Δημόσιου Ιδιοτελούς Συμφέροντος τις ζούμε σήμερα .

Νόμοι για την προστασία της εργασίας , ανύπαρκτοι ή για να είμαι λίγο επιεικής , νόμοι που υστερούν κατά πολύ από το πνεύμα του τίτλου που φέρουν . Στην ουσία μιλάμε για νόμους που προστατεύουν τους εργοδότες κι αν όχι ευθέως , εμμέσως . Ελεγκτικά όργανα για την τήρηση των νόμων αυτών δεν υπάρχουν . Η ύπαρξη τους , αποτελούσε και αποτελεί , απλά μια επιβεβαίωση του γεγονότος , ότι οι Νόμοι φτιάχτηκαν για να προστατευθούν τα αφεντικά των νομοθετούντων . Ακόμα και το ύψιστο αγαθό , αυτό της ζωής , που θα έπρεπε να είναι το Α και το Ω μιας δημοκρατίας , δεν προστατεύεται καν μέσα από αυτά τα νομοθετήματα , αφού οι μηχανισμοί που θα έλεγχαν είναι ανύπαρκτοι ή ποδηγετούμενοι .

Νόμοι για τη δημόσια υγεία , δεν υπάρχουν . Αυτό που οι ίδιοι ονόμασαν "εθνικό σύστημα υγείας" και που αν εφαρμοζόταν , θα γεννούσε κάποιες ελπίδες για τους αδύναμους , έπεσε κι αυτό θύμα στο βωμό του κέρδους . Πεθαίνεις και δεν γνωρίζεις την αιτία , παρά μόνο όταν αυτή αναφέρετε ε κάποιο δημόσιο ληξιαρχικό έγγραφο . Έφταιγε η κακοδιαχείριση και μόνο αυτή στάθηκε η αιτία να αναλάβουν managers την διοίκηση και τώρα που την ανέλαβαν , τα χρέη υπερδιπλασιάστηκαν χωρίς αυτό να αντικατοπτρίζει την ποιότητα στις παρεχόμενες υπηρεσίες .   

Νόμοι και σχέδια για την Παιδεία , που φτιάχνονται για να μείνουν στα χαρτιά . Νόμοι που υπερασπίζονται την δημόσια δωρεάν παιδεία αλλά στην πραγματικότητα , οδηγούν με τον έναν ή τον άλλον τρόπο στην αφαίμαξη των λαϊκών στρωμάτων , πάντα προς όφελος των ολίγων . Διέλυσαν κάθε ζωντανό κύτταρο αιχμαλωτίζοντας κάθε δημιουργική σκέψη και σήμερα ζητάνε νέο αυτοδιοίκητο στα πανεπιστήμια , τοποθετώντας εγκάθετους με σκοπό την δήθεν ποιοτική στροφή , την στροφή στην "ανάπτυξη" .  

Αυτούς του νόμους - εκτρώματα , αυτοί τους έφτιαξαν , χρησιμοποιώντας τις πλειοψηφίες που χάριζαν στους εαυτούς τους και με το πρόσχημα πάντα του δημόσιου συμφέροντος .

Αυτούς τους νόμους , σήμερα , επιχειρούν , μέσα από το τέλμα , το οικονομικό και κοινωνικό που βύθισαν τον τόπο , να τους ανατρέψουν , με το πρόσχημα της ανάπτυξης , της κάθαρσης κλπ κλπ .

Αυτούς τους νόμους , που συρρίκνωσαν , αν δεν εξαφάνισαν κάθε ίχνος ανθρώπινης αξιοπρέπειας , θέλουν να τους καταργήσουν και να φέρουν άλλους , δήθεν πιο καλούς , πιο αποτελεσματικούς για μας , τον Λαό .  

Αυτή η Δημοκρατία , που αυτοί την έχτισαν κατά πως τους βόλευε , δεν μας βόλεψε . Εξανέμισε κάθε μας ελπίδα για ένα καλλίτερο αύριο (όσοι πίστευαν σε κάτι τέτοιο) . Στηρίχθηκε αποκλειστικά και φτιάχθηκε αποκλειστικά , για να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα των λίγων . Αυτήν την δημοκρατία , κλαίνε σήμερα οι βαρυπενθούντες συγγενείς . Αυτήν καλούμαστε να υπερασπισθούμε και αν υπάρξει πράγματι ο κίνδυνος να ανατραπεί προς ένα καθεστώς ψευδεπίγραφα δημοκρατικό ή προστασίας δήθεν της δημόσιας τάξης και γαλήνης , εμείς θα την προστατέψουμε , όπως έχει γίνει πολλές δορές στο παρελθόν .

Αλλά , εμείς ήμαστε ταυτόχρονα αυτοί , που θα υπερασπιστούμε τα συμφέροντα μας , έναντι του καταρρέοντος συστήματος και με την οργάνωσή μας , τα οράματά μας , θα χτίσουμε μια νέα , άλλη δημοκρατία που σ΄αυτήν δεν θα χωράνε οι αυτόκλητοι υπερασπιστές . 

Το μικρόβιον της Απεργίας ...

Ελάχιστα είναι αυτά που γνωρίζω ,μ σχετικά με την Ίριδα Καλκάνη -Αυδή . Θυμάμαι μόνο μια φορά , που με την μεσολάβηση του αείμνηστου Σύντροφου της και Σύντροφού μας Λέοντα Αυδή , είχαμε μιλήσει στο τηλέφωνο , για μια υπόθεση που θα ήθελα χειριστεί . Αυτό ήταν μόνο . Όσο και να έψαξα στο διαδίκτυο , δεν μπόρεσα να βρω κάποιο βιογραφικό , για να παραθέσω , εκτός από κάποιες σκόρπιες εργογραφίες , που ίσως αργότερα , σε update έκδοση , παραθέσω . Αυτό που θέλω σήμερα , είναι να καταθέσω ένα μικρό απόσπασμα , από το βιβλίο της "Εκείνο το πρωί" , που από καιρό ξεφυλλίζω , γεμίζοντας εικόνες από την ζωή των εργατριών και ιδιαίτερα των κλωστοϋφαντουργών , εκείνης της πρώτης εποχής , που οι εργατικοί αγώνες αναδύονταν και μπολιάζονταν από τις Σοσιαλιστικές ιδέες .  Δυστυχώς , σήμερα κάνοντας μια αναδρομή από το τότε ως και το σήμερα , βλέπω , διαπιστώνω , ότι ελάχιστα έχουν αλλάξει . Ακόμα κι όσα με αιματηρούς αγώνες κερδήθηκαν , σήμερα , με ελεεινές πολιτικές συμμαχίες και κατάπτυστες προδοτικές κοινοβουλευτικές   πλειοψηφίες , ανατρέπονται . 

Αυτό που είναι όμως φανερό , είναι , πως , τίποτα δεν είναι μόνιμο . Όλα μπορούν να ανατραπούν , όλα μπορούν να κερδηθούν , με αγώνες , θυσίες , ώσπου μια μέρα το άστρο του σοσιαλισμού θα ανατείλει στο τόπο αυτό αλλά και αλλού .

"Το μικρόβιον της απεργίας" απλώνεται

     'Ενα χρόνο αργότερα , την ίδια χρονιά που στην Αθήνα ξεσπάει η μεγάλη γενική απεργία των ταχυδρομικών , το Φλεβάρη του 1906 , ξεσπάει στον Πειραιά η πρώτη ομαδική απεργία . Δεκατρία εργατικά σωματεία απεργούν για πρώτη φορά μαζί , με κοινά αιτήματα . Οι οργανωμένοι στα σωματεία τους εργάτες , λατόμοι , σιδηρουργοί , λεβητοποιοί κλπ. με την καθοδήγηση του δικηγόρου Ανάργυρου Φαρδούλη ζητάνε :

  <1) Αύξησιν των ημερομισθίων κατά 50 λεπτά γενικώς, 2) Διπλασιασμόν της αμοιβής των εργαζομένων κατά την νύκταν και κατά τας Κυριακάς , 3) Να υποχρεωθώσιν οι εργοστασιάρχαι να διασκευάσουν τα εργοστάσιά των κατά τους κανόνας της υγιεινής προς ελλάτωσιν της θνησιμότηττος της εργατικής τάξεως , 4) Να υποχρεούναι εις αποζημίωσιν οι εργοστασιάρχαι προς τας χήρας και τα ορφανά των εργατών , οι οποίοι φονεύονται ή παθαίνουν ανικανότητα σωματικήν εξ ατελείας ή ελλείψεως μηχανημάτων του εργοστασίου>.

     Η απεργία κράτησε 22 μέρες . Το μόνο αίτημα που δεν κρίθηκε παράλογο και έγινε δεκτό , ήταν μια αύξηση των μεροκάματων κατά 10% . Το φθινόπωρο όμως της ίδιας χρονιάς ξεσπάει νέα ομαδική απεργία με τέτοιο δυναμισμό , που για την καταστολή της και την αποκατάσταση της τάξης χρειάστηκε η επέμβαση πεζών και έφιππων χωροφυλάκων .

Και ενώ οι συνέπειες της ήττας του 1897 , της πτώχευσης και της επιβολής διεθνούς οικονομικού ελέγχου στα 1898 , συναχίζουν να εμποδίζουν την ομαλή εξέλιξη της χώρας , στα 1907 , λίγο πριν από την επανάσταση του 1909 που αποτελεί σταθμό για το ελληνικό εργατικό κίνημα , στην πόλη του Πειραιά , μια πόλη με 73.579 κατοίκους , <έχομεν ενδημικόν πλέον το μικρόβιον της απεργίας>. Η συμπαγής πια εργατική τάξη που προσπαθεί με διάφορους τρόπους να ξεφύγει από την εξαθλίωση και να κάνει καλλίτερη τη θέση της μέσα στην ελληνική κοινωνία που σκόπιμα θέλει ακόμα να αγνοεί τα προβλήματα , αλλά και τη δύναμη της τάξης αυτής . 

Οι εργάτριες των '"γυναικείων" κυρίως κλάδων της παραγωγής , με πρώτες τις υφάντριες , είναι σίγουρο ότι θα πρωτοστάτησαν και στις απεργίες αυτές . Όμως η σιωπή εξακολουθεί να σκεπάζει τη δράση τους , όπως και των προηγούμενων και των επόμενων από αυτές αγωνιστριών .

      Δύο χρόνια αργότερα η χώρα μπαίνει σε νέα περίοδο . μετά το 1909 η ελληνική εργατική τάξη , διαμορφωμένη πια και συνειδητοποιημένη , μπορεί να ακουστεί .

      Οι πρώτοι εργατικοί νόμοι , αποτέλεσμα της κατακραυγής της κοινής γνώμης για τη στυγνή εκμετάλλευση των εργατών και ιδιαίτερα των γυναικών και των ανηλίκων , είναι συνέπεια του δυναμώματος του εργατικού κινήματος σ' ολόκληρη την Ευρώπη , αλλά και στην Ελλάδα.

       Οι εργάτριες έμειναν για πολλά ακόμα χρόνια το φτηνότερο εργατικό δυναμικό της χώρας , που συνέχιζε να πλουτίζει ευκολότερα "τα βαλάντια των εργοστασιαρχών" , όπως ακόμα μέχρι σήμερα , παρά την νομοθετημένη πια ισότητα των φύλων στην εργασία .

     Απομονωμένες και μέσα στην ίδια τους την τάξη , δυσκολότερα μπορούσαν να διεκδικήσουν την καλυτέρευση της θέσης τους στην παραγωγή . Οι υφάντριες όμως , με τον δυναμισμό τους , μπόρεσαν γρήγορα να γίνουν αποδεκτές από τους άντρες συναδέλφους τους και άρχισαν στις αρχές της επόμενης από την απεργία δεκαετίας να γράφοντα στα μικτά εργοστασιακά σωματεία του κλάδου τους . Με τη δική τους σίγουρα επιρροή θεσπίζεται στα 1913 ο πρώτος προστατευτικός νόμος για τους εργάτες των εργοστασίων του κλάδου τους . Με το β.δ. της 23Σεπτεμβρίου 1913 "περί ωριαίας μεσημβρινής διακοπής της εργασίας εις τα κλωστοϋφαντουργία" οι συνθήκες εργασίας αρχίζουν να γίνονται καλλίτερες και η εργάσιμη μέρα , που ακόμα διαρκούσε από νύχτα σε νύχτα , έγινε πιο υποφερτή μέσα στη βρωμιά του εργοστασίου .

      Αργότερα , πολύ αργότερα , όταν πια "εκάστη απεργία έχει ως αποτέλεσμα διώξεις , φυλακίσεις και εξορίας εργατών" , ο δυναμισμός των εργατριών , που συνέχιζαν να συμμετέχουν σε όλους τους εργατικούς αγώνες , δεν μπόρεσε να περάσει απαρατήρητος.

Και γιατί οι γυναίκες με τη μαζική τους συμμετοχή στην παραγωγή αποτελούν ένα σημαντικό κομμάτι της εργατικής τάξης , αλλά και γιατί η δράση τους μπορεί να φανεί μέσα από τις προσπάθειες του οργανωμένου γυναικείου κινήματος . 

      Από τότε οι υφάντριες , που αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα κομμάτια του εργατικού δυναμικού της χώρας , συνεχίζουν να παίζουν όλο και μεγαλύτερο στην εξέλιξη του εργατικού κινήματος . 

     Σήμερα , εκατό χρόνια μετά την πρώτη γυναικεία απεργία , οι διεκδικήσεις των εργατριών των "γυναικείων" κυρίως κλάδων της παραγωγής συνεχίζονται με τον ίδιο και μεγαλύτερο ακόμη δυναμισμό . 

     " Συλλαλητήριο σε κεντρικούς δρόμους της Θεσσαλονίκης πραγματοποιήσαν χτες το μεσημέρι περίπου 500 εργάτριες από δυό μεγάλες βιομηχανίες ιματισμού της συμπρωτεύουσας , με κύριο αίτημα την άμεση επαναλειτουργία των εργοστασίων που έκλεισαν από τον περασμένο Αύγουστο" , γράφει η εφημερίδα "τα Νέα" της 9/10/1991 με τα ίδια σχεδόν λόγια που εκατό χρόνια πριν η "Εφημερίς" αναφέρει την απεργία των υφαντριών του Ρετσίνα και συνεχίζει : "Οι εργάτριες των εργοστασίων ΠΑΚΟ και Ν.Μποτόζης ΑΕ συγκεντρώθηκαν , το μεσημέρι , στην Πλατεία Δημοκρατίας και στη συνέχεια κρατώντας πανό και φωνάζοντας συνθήματα , συγκρότησαν πορεία , που κατέληξε μπροστά από το κτίριο του υπουργείου Μακεδονίας- Θράκης . Αντιπροσωπεία τωβν εργατριών επέδωσε ψήφισμα διαμαρτυρίας στον υπουργό και λίγο αργότερα οι εργάτριες διαλύθηκαν ...".

      Εξακολουθούν οι εργάτριες να διεκδικούν τα δικαιώματά τους μέσα σε μια κοινωνία που παραμένει εχθρική γι' αυτές , χωρίς όμως να ξέρουν πως πριν απ' αυτές ήταν άλλες γυναίκες που παλαίβοντας με πείσμα μέσα στις απάνθρωπες για τις εργάτριες συνθήκες της εποχής τους , έκαναν το έδαφος πρόσφορο για τη δική τους διεκδικητική πορεία .

Χωρίς να ξέρουν ότι η αγωνιστικότητα τους έχει σίγουρα τις ρίζες της στην πρώτη εκείνη μαζική κινητοποίηση των υφαντριών του 1892.

Το κείμενο που διαβάσατε , γράφτηκε από την Ίριδα Καλκάνη-Αυδή και είναι απόσπασμα από το έργο της Εκείνο το πρωί" που εκδόθηκε το 1992 από τις Αθηναικές εκδόσεις - Νέοι Καιροί .

Η πρώτη και η τέταρτη φωτογραφία που δημοσιεύεται εδώ , περιέχονται στην έκδοση αυτή , η δεύτερη , η τρίτη και η πέμπτη ευρίσκονται εύκολα στην google , ενώ όλες οι υπόλοιπες βρίσκονται και ανήκουν στο προσωπικό αρχείο του κυρ ΑΜ , χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όποιος θέλει δεν μπορεί να τις χρησιμοποιήσει . 

      

Ο καραγκιόζης και τα παιδικά καλοκαίρια .

Εκείνα τα χρόνια , τα παιδικά του , δεν τον ενδιέφερε τόσο , αν θα παραθέριζε κάπου . Πως άλλωστε θα μπορούσε να γίνει αυτό . Δύσκολα χρόνια . Δουλειές υπήρχαν , αλλά ήταν και η προσαρμογή δύσκολη και που μυαλό για τέτοιες πολυτέλειες . Η πιο μεγάλη χαρά που μπορούσε να περιμένει ο κύριος ΑΜ , ήταν η γιορτή την τελευταία μέρα της σχολικής περιόδου , που θα σηματοδοτούσε τις ξέγνοιαστες μέρες που θα ακολουθούσαν , μέχρι τον επόμενο Σεπτέμβρη .

Ξέγνοιαστες μέρες ...γι αυτόν και την παλιοπαρέα του , εκεί στην γειτονιά , στο μικρό σοκάκι της Καλογρέζας , ίσως το μικρότερο τώρα που το σκέφτεται , με τα χαμηλά κεραμοσκεπασμένα προσφυγικά και τα δυό τρία διώροφα , των πιο καλά στεκούμενων γειτόνων .  

Αλήθεια , θυμάσαι εκείνο το βράδυ που ο δρόμος μας έφερε σ' εκείνο το στενό ;

Ξέγνοιαστες όμως μόνο γι' αυτόν , γιατί οι άλλοι , οι μεγάλοι , άλλα είχαν στο μυαλό τους . Οι μεγάλες απεργίες των οικοδόμων που συντάρασσαν την ήδη ταραγμένη Αθήνα , οι πορείες των εργατών , οι κινητοποιήσεις των Λαμπράκηδων . Οι πιο δύσκολες μέρες ήταν ακόμα μπροστά κι αυτός άργησε να το καταλάβει . Ο κόσμος γι' αυτόν και την παρέα του , έφτανε μόνο στην άκρη των δύο δρόμων της γειτονιάς του , στην Βιθυνίας και στην Ζωοδόχου Πηγής , εκεί , μήτε μέτρο παραπάνω .

Μεγάλη υπόθεση οι καλοκαιρινές διακοπές για τον Κύριο ΑΜ τότε . Τα βιβλία συγκεντρώνονταν σε μια γωνιά , για να επιστραφούν ώστε να τα βρουν οι μικροί ! μερικές φορές , με έναν μαγικό τρόπο , βρίσκονταν τα βιβλία της επόμενης τάξης σε κάποια γωνιά του σπιτιού για να γίνει η κατάλληλη προετοιμασία της επόμενης χρονιάς . Μάταια βέβαια περίμεναν . Που μυαλό γι αυτά .

Απ' το πρωί , μπάλα στο απέναντι άχτιστο οικόπεδο της γιαγιάς Πιπινιώς , άρμεγμα στις μουριές που έστεκαν φουντωμένες στα δύο πεζοδρόμια και με τα μούρα ζουμερά να στέκουν και να μας φωνάζουν να πάμε να τα μαζέψουμε . Τα μεσημέρια , αποκαμωμένος αυτός και οι υπόλοιποι , αλλά πιο πολύ για να γλυτώσουν απ' την γκρίνια της Μάνας , έφτανε ένας τριμμένος "μικρός ήρωας" και οι περιπέτειες του Γιώργου Θαλάσση , για να ξαποστάσει  και τ' απόγεμα , ατέλειωτες ποδηλατάδες . 

Ποτέ δεν κατάλαβε , πως έμαθαν να κάνουν ποδήλατο τόσα πιτσιρίκια , σε ένα μόνο ποδήλατο !

Ήταν μαγική αυτή η γειτονιά ...

Όμως , αυτό που τ' άρεσε πιο πολύ τα καλοκαίρια , ήταν όταν έπεφτε ο ήλιος . Το χλωμό φως που έριχναν οι δυο λάμπες στην άκρη του δρόμου , δεν έφτανε για να φωτίσει τις σκανταλιές που έβρισκαν την ευκαιρία να "γεννηθούν" . Ούτε καν τον φόβιζε η παρουσία των κυράδων που μαζεύονταν στις άκρες των πεζοδρομίων για να κάνουν την επίσημη ανασκόπηση των γεγονότων της ημέρας .

Αν η τύχη τόφερνε και βρισκόταν κανένα περισσευούμενο διφραγκάκι , τότε την γειτονιά την έσωζε το "ΡΙΟ" , ο μοναδικός σινεμάς (έτσι τον λέγανε τότε) κι αυτό όχι για πολύ , γιατί την επόμενη , έπρεπε όλη γειτονιά , να αντέξει τα κατορθώματα του Μασίστα που είχαν ξεσηκώσει όλοι οι πιτσιρικάδες .

Αν ήταν ακόμα πιο "τυχεροί" και περίσσευαν μερικές δραχμούλες παραπάνω , τότε η βραδιά έκλεινε με ένα σουβλάκι φτιαγμένο από τα άγια χέρια του Μήτσου κι ένα ξυλάκι σοκολάτα Παπασπύρου . Μα δεν ήταν πάντα τυχεροί όλοι κι έτσι , πολλές φορές , το ξυλάκι , πέρναγε από στόμα σε στόμα , που έννοιες τότε για αρρώστιες κι άλλα τέτοια ...

................................................................................................................................

Είχε προσέξει από καιρό που "παίδευα" ένα μικρό βιβλιαράκι κι όταν είδε τον τίτλο του με την άκρη του ματιού του , παίρνοντας το γνωστό αυστηρό του ύφος , μου ζήτησε να ρίξει μια ματιά .

................................................................................................................................

Εφημερίς ΕΣΤΙΑ

10 Ιουνίου 1901

" Εις τους επισήμους καραγκιόζηδες προσετέθησαν , ως αν ήσαν ολίγοι και οι οικογενειακοί τοιούτοι. Παιδάκια δύο ή τριών οικογενειών στήνουν μίαν σκηνήν , κατασκευάζουν τους ήρωας των δραμάτων και εις μάιν ταράτσαν στήνουν το θέατρον των . Θεαταί ως επί το πολύ είναι οι γείτονες θαυμάζοντες την ευφυΐαν των Τοτών . " 

Η Αθήνα ξενυχτά μέχρι τις δύο το πρωί και μετά από τις παραστάσεις ρίχνεται στο χορό και στο τραγούδι , φέρνοντας ακόμα μία φορά σε δύσκολη θέση τα όργανα του νόμου.*

..................................................................................................................................

Το άσπρο σεντόνι της Αριστείδαινας , τα κεριά που αρπάζανε από το μανουάλι της Ζωοδ. Πηγής και οι φιγούρες που έφτιαχνε ο Κυρ ΑΜ με τους άλλους δύο Αλέξανδρους της "συμμορίας" , ήταν αρκετά για να στηθεί η παράσταση . Μια αυτοσχέδια παράσταση , που πολλές φορές έφερνε και κέρδη οικονομικά , αφού το ματσάκι από τα χρησιμοποιημένα εισιτήρια , που πέταγε ο εισπράκτορας  στην διπλανή στάση , ανάλαμβαναν το ρόλο του επίσημου εισιτηρίου του θιάσου τους . 

Τα λίγα αυτοσχέδια σκαμνάκια , που αραδιάζονταν απέναντι από τον μπερντέ που στέκονταν αγέρωχος ανάμεσα στις δυό τεράστιες συκιές της αυλής του Κυρ Μιχάλη , γέμιζαν . Μαζί και οι τσέπες μας από πενταροδέκαρες που όταν συγκεντρώνονταν κάμποσες , τις αντάλλασσαν  με το πραγματικό "έπαθλο" που δεν ήταν άλλο  , από έναν σοκολατένιο πύραυλο !

Έτσι πέρναγαν εκείνα τα καλοκαίρια . Γεμάτα ανεμελιά , παιγνίδια , σινεμάδες , ξυλάκια παγωτό , "μικρούς ήρωες" που άλλαζαν χέρι ώρα την ώρα και πιο σπάνια , με κάποιο μπάνιο στην μακρινή Λούτσα με το κόκκινο φορτηγό που η αποστολή του τις άλλες ώρες ήταν να "εκτελεί μεταφορές" .

Και πέρασαν τα χρόνια και ήρθαν άλλα , πάλι δύσκολα , αλλά με άλλα παιγνίδια . Ήρθαν τα πρώτα πάρτυ , οι πρώτες φούμες και οι περαντζάδες σε άλλες γειτονιές ...μα εκείνα με τον αυτοσχέδιο καραγκιόζη , θα του μείνουν αξέχαστα , όσα χρόνια κι αν περάσουν .

*Το απόσπασμα από την Εφ. Εστία , το βρήκα στο βιβλίο του Θόδωρου Χατζηπανταζή "Η εισβολή του καραγκιόζη στην Αθήνα του 1890" και βρίσκετε στις τελευταίες του σελίδες . Κλείνοντας την ενδιαφέρουσα ανάγνωσή του , ήρθε αυτό για να μου φέρει στην μνήμη τα καλοκαίρια της δεκαετίας του '60.